|
Anne
yaşı: Gebe annenin yaşı doğum zamanı ile ilişkilidir.
Doğum zamanından başka bebeğin anne karnındaki büyümesi, doğumdan
sonraki bakım da anne yaşından etkilenir. Geç yaş gebeliklerinde
Down sendromu (Mongol bebek) gibi kromozom anormallikleri,
erken yaş gebeliklerinde ise annede yüksek tansiyon ile seyreden
ve eklampsi olarak adlandırılan durum sıktır. İdeal gebelik
yaşı 20-30 yaş arasıdır. 17yaş öncesi ve 35 yaşından sonraki
gebelikler risklidir.
Düşük sosyoekonomik düzey: Yoksulluk, küçük yaşta gebelik,
yetersiz beslenme ve yetersiz gebelik bakımı gibi nedenlerle
premetüre bebek doğurma riski artar. Amerika’da 1994 yılında
prematüre bebek doğum oranı beyazlarda %9.6 iken, ekonomik
düzeyi daha düşük olan zencilerde bu oran %18.1 olmuştur.
Sık doğum: Ülkemizde maalesef gebelik kontrolü çok
yetersiz olduğu gibi, iki gebelik arası süre de çok azdır.
İki gebelik arasında en az iki yıl olması gerekir.
Hipertansiyon: Kan dolaşımı aracılığı ile beslenen
fetus, annenin hipertansiyonundan etkilenecektir. Hipertansiyon
önceden olabileceği gibi gebelikte de ortaya çıkabilir. Gebelikte
hipertansiyonla beraber idrarda protein kaybı ve şişlik ile
birlikte olan ve eklampsi olarak adlandırılan (eskiden gebelik
zehirlenmesi denilirdi) durumunda bebeğin yanında annenin
de yaşamı tehlikeye girebilmektedir. Annedeki hipertansiyon
olunca doğum ağırlığı düşük bebek yanısıra erken doğum riski
de artacaktır.
Kronik hastalık: Kalp, böbrek, akciğer, damar hastalığı
gibi annedeki hastalıklar prematüre bebek doğum riskinin artmasına
neden olurlar. Bu hastalıkların çoğunda damar yapılar dolayısı
ile fetus ta etkilenmektedir.
Enfeksiyon: Erken doğumların %16’sında amnion mayide
enfeksiyon vardır. Enfeksiyonda vücudun salgıladığı ve vücudun
savunma mekanizmasını oluşturan bazı maddeler, rahmin kasılmasına
neden olarak erken doğuma neden olurlar. Bu nedenle gebe kadında
idrar yolu enfeksiyonu gibi her türlü enfeksiyonun saptanarak
uygun antibiyotik tedavisi ile erken doğumun önlenmesi gerekir.
Sigara veya uyuşturucu kullanma: Gebelikte sigara kullanımı,
fetus ve plasentada bir yandan karboksihemoglobinin artıp
oksijenin azalmasına, bir yandan da içerdiği nikotin ile prematüre
bebek doğum riskinin artmasına neden olacaktır.
Kokain ve amfetamin gibi keyif verici ilaçlar, prematüre doğuma
neden olurlar. Kokain, plasentanın ayrılmasına ve annede hipertansiyona
neden olmakta, ayrıca direk olarak rahmin kasılmasına da neden
olarak prematüre doğuma neden olmaktadır.
|